Sayıların Efendisi : Pi
Sunan:Doç. Dr. İlhan İÇEN
Matematik Dünyası Dergisi
| |
 | Matematikle ifade edebiliyorsanız, bilginiz
doyurucudur.
Lord KELVIN
|
|
YAZI - NEDİR ŞU PARADOKSLAR ? |
Binlerce yıllık geçmişi olan
paradokslar, insanların kafasını devamlı meşgul etmiştir. Aslında
doğru gibi görülen bir önerme veya fikir, tamamen yanlış
olarak çıkar karşımıza. Tam tersi de mümkündür; yıllarca yanlış
zannettiğimiz olayların, fikirlerin, hesaplamaların, doğru
olduğunu görmek, bizi şaşkınlığa ve hayrete düşürür. İleride
bolca misal vereceğimiz paradoksların, yapılmış birkaç tanımını
aktaralım:
'Çok mantıksız görünen, aslında çok mantıklı
bir
değiş'
'İki doğrunun veya yanlışın
çelişkisi'
'Soyut muhakemenin sona erdiği tezat'
'Kağıt-kalem veya mantık ilüzyonu' (Galiba en güzel
tanım bu!)
Paradokslar ilginçtir, eğlencelidir,
öğreticidir, şaşırtıcıdır,
zihni açar...
Tarihte bilinen
ilk paradoks örneklerini Epimenides vermiştir.
Giritli olan
Epimenides:
-'Bütün giritliler yalancıdır!' diyerek bizi
çelişkiye
götürür. Şöyle ki :
Eğer gerçekten
giritliler yalancı ise kendisi de
giritli olduğuna göre o da
yalancıdır. Yani söyledikleri yalandır(mesela
yukarıdaki
cümlesi). Bu cümle yalan olduğuna
göre doğrusu şu olmalı:
-'Bütün giritliler doğrucudur, doğru söyler.'
O halde
söylediği doğrudur. Yani 'bütün giritliler
yalancıdır......'
Örnekler:
'Bu cümleyi okumayın!'
Yukarıdaki cümleyi okuduğunuza göre paradoksa uğramış oldunuz.
' Tek kelime dahi Türkçe bilmiyorum!'
- Beni
duyabiliyor musun?
- Hayır. Sesin gelmiyor (!)
- Niçin her soruma soru ile cevap veriyorsun?
- Niçin vermeyeyim
ki !?
Memleketimizde bazı yer adları, kendisi ile
çelişir:
Bakırköy: Adı "köy" olmasına rağmen ilçedir. Hem de
yaklaşık 50
vilayetten bile büyük bir ilçe.
Viranşehir:
"Şehir" değil, Ş.urfa'nın bir ilçesidir.
Kuşadası: "Ada"
değildir.
Denizli: Denizli'de deniz yoktur.
Elmadağ,
Kadifekale, Akdeniz, Gümüşhane...vs.
-"Söylediğin her
şey doğru mu?"
-"Hayır!"
Bu adam güvenilir biri
midir? Önce fikir yürütelim:
"Hayır" dediğine göre arada bir
yanlış(yalan) söylüyor demektir. Arada bir
yanlış konuşuyorsa
"hayır" dediği de yanlış veya yalan olabilir. O zaman
"hayır",
"evet" olur. Bu sefer de "evet"
diyorsa, her söylediği doğru
olduğundan "hayır" da doğrudur... İyisi mi bu
adama pek
itimat etmeyelim...
Bir otobüs ilanı:
-"Okuma-yazma öğrenmek isteyenlere müjde! Hemen aşağıdaki
adrese
başvurun..."
Okuma-yazma bilmeyen bir insan nasıl bu ilanı
okuyacak! Okusa
zaten o adrese başvurması gerekmez...
Bir adam, saçları döküldüğü için doktora gider. doktor, teşhisi
koyar: Stres!
Ama adam saçları döküldüğü için strese
girmektedir. Strese
girdikçe daha da fazla dökülmektedir. Daha da
fazla döküldükçe de, stresi
aynı hızla artmaktadır...
Ben her zaman yalan söylerim. EMRE TURUNCU'dan
BU CÜMLEDEKİ HARF SAYISI OTUZYEDİ DEĞİLDİR. (37 Harf var)
Alaaddin'in sihirli lambasından çıkan cini herkes bilir. Cin
diyor ki:
-Dile benden ne dilersen. Unutma ki sadece 'bir' dilek
hakkın var
ve mutlaka yerine gelecek.
Siz olsanız ne
isterdiniz? Alaaddin öyle bir istekte bulunuyor ki
cin ne
yapacağını şaşırıyor:
-Benim tüm dileklerimi yerine getir!
SOCRATES'ten:
"Bildiğim tek şey var; o da hiç bir şey
bilmediğim."
| | Gönderen: Mevlüt POYRAZ |
|
| |
|
03 Eylül 2010 - Cuma
